Een kus van Jacques Vermeire

Vrouwen zijn behept met empathie, zeggen ze, véél méér empathie dan normale mensen. Gesteld dat het waar is, kunnen wij daar dan blij om zijn? Nauwelijks. Tenzij we de empathisch verkregen wetenschap inzetten om een ander een loer te draaien. Helaas houdt het dan meteen op met empathisch te zijn. En ineens zou het ook niet meer typisch zijn voor de meelevende fenomenen die wij zogezegd zijn.
Laat ons er daarom liever van uitgaan dat empathie prul is. Op zijn zachtst gezegd, je hebt er niets aan. Of noem mij één vrouw die carrière heeft gemaakt met haar empathie. Moeder Theresa ja, maar heiligen tellen niet mee. Heiligen zijn trouwens altijd dood. Hoe empathischer het mens hoe groter de kans dat ze een tuttebel is. Zelfs in doordeweekse varianten levert empathie weinig op. Neem nu slappe empathie.

Slappe empathie, dat is naar een video kijken van The Sound of Music, doorspoelen naar de scène bij nacht in de pergola en elektriciteit voelen in je ringvinger als de Captain Maria kust. Keiharde empathie is anders. Keiharde empathie, dat is onder een deken voor de televisie liggen omdat er een documentaire bezig is over vaginacorrecties. Twee schaamlippen piepen door een groen operatielaken gelijk twee bange damesogen vanonder een pluisjesfleece. O jee, de dokter snijdt. Daar! Erin! Op zulke momenten slaat de empathie keihard toe.
Zusters, wat maken wij onszelf wijs? Zusters wat doen wij onszelf aan! En wat beelden wij onszelf in? Dat we er onderaan moeten uitzien alsof we onze plechtige communie nog niet hebben gedaan. God, wat moet zoiets pijn doen. En god, je zult maar met zo’n verfrommelde bloem gezegend zijn. Want voor de operatie begon heeft de dokter de reportagemaker een kaft met voorbeelden laten zien. Ter verantwoording. Natuurlijk zijn er veel patiënten die overdrijven. Maar er zijn er ook die zijn geschapen met een roos van vlees. En daar is dan de empathie weer. Zo zie je een vulva nu eenmaal niet vaak.

Onlangs had ik het erover met een man, over mannelijk en vrouwelijk naakt in de fotografie. En over hoe het komt dat blote mannen zo snel slecht zijn voor onze artistieke appetijt. Wij waren met elkaar eens. Het vrouwelijke geslacht houdt het graag een beetje discreet, dat hebben de meeste kunstliefhebbers gewoon liever. Ik knikte en sprak: “Die piemels springen ook altijd zo in het oog. Zelfs met een heel geil damesmodel heb je zoiets nooit aan de hand.” Waarop hij antwoordde: “Het is waar, binnensmonds genot is vanzelf mooier.” Ik vond het een goed gesprek. Alleen had ik toen die documentaire nog niet gezien. Ik had er geen idee van dat vagina’s zo weelderig kunnen doen. Zo zie je ze nooit op een foto. Zo zitten ze alleen in de kaft van een chirurg op tv. Waarop wij met zijn allen in een empathische kramp schieten. Oh dat arme mens! Je zult er maar mee zitten. Je zult er maar op moeten zitten. Zou de gemiddelde man het wel zien zitten? En als hij het niet ziet zitten, zou hij het dan wel beleefd houden? En zo zitten wij ons de hele aflevering lang in te leven in het leed van iedereen. Of de fladderreformatie nu legitiem is of niet. Hun vlees is ons vlees en de rest is genadeloze empathie.

Ik ben niet zeker of mannen op dezelfde manier aan empathie kunnen lijden. Nog maar één keer heeft een man mij genoeg vertrouwd om me te durven vertellen over zijn inbeelding. Het was een onnozele man, maar dat doet er nu even niet toe. Met stoute oogjes gaf hij toe dat hij zich geregeld inleefde in andere mensen, wildvreemde vrouwen zelfs, gewoon op straat. “Ik vraag me wel eens af”, vertelde hij voorzichtig, “hoe een vrouw eruitziet als ze een -euh- orgasme krijgt.”
Precies of het een voorbeeld was van empathie. Uiteraard zullen wij zijn armzalige bewijsvoering niet veralgemenen. Waarom zouden we ook? Wie écht empathisch is weet wat het is. Die vraagt zich niet af hoe pakweg Jacques Vermeire kijkt als het zover is. Wie écht empathisch is vraagt zich af hoe het voelt als Jacques Vermeire je kust met die onderbeet. Inderdaad, empathie is prul. Je zult er maar mee zijn behept, zoals ze zeggen.

(eerder verschenen in De Standaard Magazine)

4 gedachten over “Een kus van Jacques Vermeire”

  1. Empathie laat zich ook beter niet combineren met een teveel aan fantasie. Er zijn geen bomen hoog of kuilen diep genoeg om de bijeenverzonnen kweldemonen te ontlopen.

    Waar is de knop om het af te zetten, die boel.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *